प्रेम अधिकारी
पशुपतिनगर(इलाम)
पूर्वी पहाडी जिल्ला मध्ये सुगम जिल्ला मानिएको इलाम जिल्लामा शनिबार रातीको बाढी पहिरोले बितण्डा मच्चाएको छ । शनिबार साझ देखि परेको अविरल बर्षापछिको बाढी पहिरोका कारण जिल्लैभर धनजनको क्षति भएको हो । जिल्लाका अधिकांश स्थानमा पहिरो गएको छ । पहिरोमा पुरिएर मृत्यु हुनेको संख्या बढ्दै जाने अनुमान गरिएको छ ।
जिल्लाको इलाम नगरपालिका, देउमाई नगरपालिका, सूर्योदय नगरपालिका, माईजोगमाई गाउँपालिका, सन्दकपुर गाउँपालिका, फाकफोकथुम गाउँपालिका र माङ्सेबुङ गाउँपालिकाका थोरै घर पहिरोले बगाउदा धेरै मानिसको मृत्यु भएको छ । रातको समय र सुतेको समय भएका कारण क्षति भएका घर थोरै भएपनि मृत्यु हुनेको संख्या धेरै भएको इलामका प्रमुख जिल्ला अधिकारी सुनिता नेपालले जानकारी दिनु भयो ।
जिल्लामा आइतबार साझ सम्ममा ३७ जनाको बाढी पहिरोमा परी मृत्यु भएको छ । जिल्लाको सूर्याेदय नगरपालिका १, मानेभञ्ज्याङमा ५ जनाको मृत्यु भएको छ । इलाम नगरपालिका ६, घोसमा ६ जनाको मृत्यु भएको छ । देउमाई नगरपालिकामा ८ जनाको मृत्यु भएको छ । त्यस्तै माइजोगमाई गाउँपालिकामा ८ जनाको मृत्यु भएको छ । पहिरोमा परी सन्दकपुर गाउँपालिकामा ६ जनाको मृत्यु भएको छ । जिल्लाको माङ्सेबुङ गाउँपालिकामा ३ जनाको मृत्यु भएको छ भने फाकफोकथुम गाउँपालिकामा १ जनाको मृत्यु भएको छ ।
मृत्यु हुनेहरुमा फाकफोकथुम ३ रातमाटेका २८ बर्षीय सुरेश लिम्बु, सूर्योदय नगरपालिका १ मानेभञ्याङका ६५ बर्षीय मनमाया क्षेत्री , सोहि ठाउका १० बर्षीय बस्मिका क्षेत्री , दोलखा जिल्लाका ४५ बर्षीय दिप बस्नेत, दोलखाकै ४४ बर्षीय भवानी बस्नेत र दोलखाकै १२ बर्षीय दिब्या बस्नेतको पहिरोले पुरिएर मृत्यु भएको छ । उहाहरु दशै मनाउन आफन्तकोमा आउनु भएको थियो ।
इलाम नगरपालिकामा वडा नं. ६ का २३ बर्षीय समिर देउजाली , २३ बर्षकै प्रविण तामाङ, २३ बर्षकै बिराज पाख्रिन, झापा अर्जुनधारा ६ की ३२ बर्षीय अनु तामाङ, माईनगपालिका ५ का ८ बर्षिय प्रिन्सिखा मगर, अर्पुनधारा ६ का तीन बर्षिय बालक आवास दनुवारको पहिरोमा पुरिएर मृत्यु भएको छ ।
यस्तै देउमाई नगरपालिका ५ का २२ बर्षीय रोशन लिम्बु, २२ बर्षकै बेबिसा राई , ३० बर्षीय दिपक लिम्बु, २७ बर्षीय ऋषिका लिम्बु, १ण् बर्षिय दिपिस्का लिम्बुको पहिरोमा पुरीएर मृत्यु भएको छ ।
यस्तै पहिरोमा पुरिएर माङसेबुङ गाउँपालिका १ पार्टीगाउँमा गएको पहिरोमा परी पाँचथर फात्तेपका ९ बर्षिय सौजन लिम्बु, ११ बर्षका सौगात लिम्बुको मृत्यु भएको छ । यस्तै माङसेबुङ १ का ५७ बर्षीय कृष्णा माया लिम्बु , ५ण् बर्षीय माया लिम्बु, पाँचथर मिक्लाजुङ ६ का १७ बर्षीय नेहा राईको उक्त पहिरोमा परी मृत्यु भएको छ ।
यस्तै सन्दकपुर गाउँपालिका १ मा ४३ बर्षीय भिम बहादुर राई , ६६ बर्षीय हरिमाया राई , ४७ बर्षीय देवी राई , ५४ बर्षीय शेखर राई , ७४ बर्षीय सारदा रडाई , र ४८ बर्षीय तारादेबी राईको मृत्यु भएको जिल्ला प्रहरी कार्यालय इलामका एसपी एक नारायण कोइरालाले जानकारी दिनु भयो ।
इलामको माईजोगमाई ६ प्याङमा देउमाई ३ का २८ बर्षीय कृष्ण मगर, माईजोगमाई ६ का २८ बर्षीय किरण देवे , १८ बर्षीय मनमाया थेवे, तीन बर्षीय मुनुसाा थेवे , ८२ बर्षीय बर्मालाल सोङ्मी , ७० बर्षीय बुद्धमाया सोङ्मी, ४६ बर्षीय धनबल सोङ्मी , ४२ बर्षीय सरला सोङ्मी , १४ बर्षीय प्रकृति सोङ्मीको घरमै सुतेको अवस्थामा पहिरोमा पुरिएर मृत्यु भएको छ ।
इलाम नगरपालिका ६ बालन गाउँका ४८ बर्षीय महेन्द्र लिम्बु वेपत्ता हुनु भएको छ । घाईते ८ जना मध्ये तीन जनाको उद्धार गरीएको छ । पाँचजना घाईते सन्दकपुर गाउँपालिकाका बिभिन्न स्थानमा अलपत्र अवस्थामा छन । पैदलमार्गबाट उद्धार गर्न नसकिए पछि हेली मगाईएको भए पनि प्रतिकुल मौषमका कारण हेली आउन नसकेको प्रजिअ नेपालले जानकारी दिनु भयो । माङ्सेबुङमा गर्भवती सहित तीन जनाको नेपाली सेनाको हेलीबाट उद्धार गरी धरान लागिएको छ ।
प्रजिअ नेपालले जिल्लाभर उद्धारको काम जारी रहेको जानकारी दिनु भयो । उहाले जताततै पहिरोले सडक बगाएका कारण तत्काल उद्धारका लागि प्रहरी पुग्न नसकेको जानकारी दिनु भयो । प्रजिअ नेपालले भन्नु भयो‘नेपाली सेना, शसस्त्र प्रहरी र जनपथ प्रहरी जिल्लाभर खटाएका छौ, तर भित्री सडकमा समेत पहिरोका कारण जान सक्ने अवस्था छैन ।
प्रजिअ नेपालले क्षतिको बिवरण आइसक्न समय लाग्ने जानकारी दिनु भयो । बिद्युत सेवा समेत अवरुद्ध भए पछि धेरै ठाउमा संचार सम्पर्क समेत हुन सकेको छैन । चाडबाडको समय भएका कारण धेरै जसो स्थानमा स्थानीय सुतिनसकेका कारण पनि जोगिन सफल भएका छन । इलामको सूर्योदय नगरपालिकाका धेरै जसो सजिलो र सम्म भूभागमै पहिरो गएको छ । इलामलाई सुगम जिल्ला मानिन्छ । जसले गर्दा पनि बाढी पहिरोको जोखिम नरहेकोमा धेरै स्थानीय ढुक्क थिए । इलामको माईजोगमाई ६ प्याङका नरेश थेवेले सम्म परेको जमिनमै पहिरो गएर छिमेकीको परिवार सखाप भएको जानकारी दिनु भयो ।
रातको समयमा संगै सुतेका परिवारका सदस्यको सुतेकै अवस्थामा सव फेला पारिएको छ । माईजोगमाई गाउँपालिका अध्यक्ष कुश बहादुर थेवेले बाढीका कारण गाउँपालिकाको प्रशानिक भवनमा समेत असर गरेको बताउनु भयो ।
लगातारको बर्षा पछिको बाढी पहिरोले जिल्लाभरकै जनजिवन अस्तब्यस्त बनेको छ । मुख्य राजमार्ग ठप्प छ भने सहायक राजमार्ग समेत अवरुद्ध बनेका छन । मेचीराजमार्गको राजदुवाली सडक खण्डमा पहिरो गएपछि इलाम, पाँचथर, ताप्लेजुङ र झापाको यातायत सम्पर्क टुटेको छ । इलामकै जोगमाई हाइड्रोपावरको सबै संरचना बाढीले बगाएको छ । इलाममा बिद्युत सेवा समेत पूर्ण रुपमा अवरुद्ध बनेको छ । बिद्युत प्रधिकारण इलामका प्रमुख बिजुली प्रसाद यादवले बिद्युत सेवा सुचारु हुन केहि दिन समय लाग्ने जानकारी दिनु भयो ।
